రాసిన వారు: తమ్మినేని యదుకులభూషణ్
*******************************
అనుకోకుండా ఒక రోజు ఈ కవితను ఆంధ్రప్రభ ఆదివారం అనుబంధంలో చదివాను. వింత ఆకర్షణ కలిగింది చదువుతుంటే ,అప్పుడు నేను ఆంగ్లమూలం కూడా చూడలేదు. ఒకటిరెండు సార్లు చదివే సరికి మనసులో నిలిచిపోయింది.ఏకాంతంలో అనేక పర్యాయాలు మననం చేసుకొని ఉంటాను.ఎన్నో సార్లు ఎంతో మందికివినిపించి ఉంటాను.ఈ కవితలోని గొప్పదనము కవి,ప్రేమికుడు,పక్షి పరిశీలకుని మధ్య అభేదాన్ని దర్శించి మనతో దర్శింపజేయడం.ఈ కవిత అరసికులకు అర్థం కాదు.కొంత ఊహాశక్తి అవసరం.ఈ ఒక్క కవితతో కవివరేణ్యుడు నిస్సిం ఎజెకిల్ కీర్తి దిగంతాలను తాకింది.ఎన్నో సంకలనాల్లో ఈ కవిత చోటు చేసుకొంది.కవి పేరు చెప్పగానే అనేకులకు స్ఫురించేది ఈ కవితేనంటే ఈ కవితలోని ప్రత్యేకతను అర్థం చేసుకోవచ్చు.
ఈ కవితలోని ప్రతి వాక్యము అర్థవంతమే;కవిత రాయడం ప్రేమలో పడటంలాంటిదే.పక్షులను పరిశీలించడం లాంటిదే.ఎంతో ఓపిక కావాలి.నిశ్శబ్దం సరేసరి.ఒక్క శబ్దం చాలు అంతా …

రాసి పంపిన వారు: కల్పన రెంటాల
*************************
మీకు బాగా నచ్చిన కవి ఎవరూ? అంటే కవిత్వ అభిమానులు, ప్రేమికులు ఎవరైనా ఠక్కున కనీసం ఓ పదిపేర్లు చెప్పగలరు . ఆ పదిపేర్లు ఫలానా వారివే అయివుండనక్కరలేదు. ఎందుకంటే అది వారి వారి అభిరుచిని బట్టి వుంటుంది కాబట్టి. నేను చెప్పే పది పేర్లలో తప్పనిసరిగా వుండే రెండు పేర్లు –ఒకటి చలం, రెండోది వజీర్ రహ్మాన్. చలం కవా? అని ఇప్పటికీ కొందరు అశ్చర్యపోతుంటారని నాకు తెలుసు. ఆ మాటకొస్తే మీరు కవి అని వజీర్ రహ్మాన్ చెప్పేటప్పటికి చలమే బోలెడంత ఆశ్చర్యపోయారు.
చలం వచనం కవితాత్మకం అని వేరే చెప్పక్కరలేదు. మొదటి సారి చదివిన కొత్త పాఠకుడు కూడా వెంటనే చలం కవితాత్మకతని గుర్తు పడతాడు. అసాధారణమయిన మ్యూజింగ్స్ మొదలుకొని సాధారణమయిన గల్పికలూ, వ్యాసాల్లో కూడా చలం …

మానవుడికి ఉన్న ఒక అధ్భుతమైన సౌలభ్యం   భావవ్యక్తీకరణ.  అది మామూలు పదాలతో చేసే వచనమైనా, సున్నితమైన పదజాలంతో ఎన్నో అర్ధాలు చెప్పే కవిత్వమైనా, చంధస్సుతో కూడిన పద్యాలైనా..  రచయిత తన భావాలను, ఆలోచనలను పాఠకులకు ఎలా అందించగలడు అనేది అతని ప్రతిభపై ఆధారపడి ఉంటుంది. అందరూ అన్నీ చేయలేరు. ఒక్కోకరికి ఒక్కో ప్రత్యేకత ఉంటుంది. అందులోనే వారు రాటుదేలి వాసికెక్కుతారు. అలాటి ఒక అందమైన , అద్భుతమైన భావవ్యక్తీకరణ – కవిత్వం.
నాలో ఎన్నో ఆలోచనలు, అనుభూతులు. వాటిని పంచుకుని , చర్చించాలంటే నేను ఎన్నుకున్న సులువైన మార్గం వచనం. వచనమైనా, కవిత్వమైనా ఎలా పడితే అలా చెప్పలేము. ప్రతీదానికి ఓక నియమం, శైలి ఉంటాయి. మనసులోని ఆలోచనలను అలా నదీ ప్రవాహంలా రాసుకుంటూ పోవడమే వచనం ప్రత్యేకత. దానికి అడ్డు, అదుపూ ఉండదు దూరమెంతో కూడా తెలీదు. …

రాసి పంపిన వారు: భైరవభట్ల కామేశ్వరరావు

(డా. వైదేహి శశిధర్ గారికి ఇటీవలే ప్రచురితమైన కవితాసంపుటి “నిద్రత నగరం” కు ఈఏటి ఇస్మాయిల్ అవార్డ్ ప్రకటించిన సందర్భంగా ఈ పరిచయ వ్యాసం. అవార్డు పొందినందుకు వైదేహి గారికి పుస్తకం.నెట్ బృందం తరపునుండి అభినందనలతో…)
***********************
ఉరకల పరుగుల జీవితంలో, అప్పుడప్పుడూ ఒక్కసారిగా, ఏదో తెలియని అలసట మనసుని ఆవరిస్తూ ఉంటుంది. అలాంటప్పుడు మంచి కవిత్వం మనసుని సేద దీరుస్తుంది. బతుకులోని చిన్నచిన్న ఖాళీలని పూరిస్తుంది. అలాంటి మంచి కవిత్వం డా. వైదేహి శశిధర్ గారి నిద్రిత నగరంలో దొరుకుతుంది. ఇది మనలని స్వప్నలోకంలోకి తీసుకువెళ్ళే కవిత్వం. విశేషం ఏమిటంటే ఆ స్వప్నలోకం ఏదో అభూతకల్పనా లోకం కాదు. మన చుట్టూ ఉన్న భౌతిక ప్రపంచమే.
“ఎవరో చిత్రకారుడు ఆకాశపు కాన్వాస్‌పై
నారింజ పసుపు కెంజాయ ఎరుపు
రంగులను ఓపికగా చిత్రిస్తున్నప్పుడు
ఓ దానిమ్మ బుగ్గల చిన్ని …

రాసి పంపిన వారు: బొల్లోజు బాబా
********************************

రవి ప్రకాష్ నైష్టికుడు. కవిత్వానికో నీతి ఉంది ప్రతిదానికీ ఉన్నట్టే. ఆ నీతిని పాటిస్తాడితను. పోస్ట్ మోడర్నిజం లాంటి సిద్దాంతాల్ని నమ్ముకుని అస్పష్టత అనే ఏట్లో దిగకపోవటం, రాజకీయాలతో కవిత్వాన్ని వ్యభిచరింప చెయ్యటానికి నిరాకరించటం, శబ్దగౌరవాన్ని పాటించటం, భాషా కాలుష్యాన్ని నివారించటం లాంటి నైతిక నియమాల్ని పాటిస్తాడు రవి ప్రకాష్. – ఇస్మాయిల్
1993 లో “మరో మొహంజుదారో” కవితా సంపుటితో ఆకెళ్ల రవి ప్రకాష్ తెలుగు సాహిత్యలోకంలోకి ఒక మలయమారుతంలా ప్రవేశించారు. మరలా 2000 సంవత్సరంలో “ఇసక గుడి” అనే కవితా సంకలనంతో తన సంతకాన్ని తెలుగు సాహితీపుటలపై చిరస్థాయిగా నిలిచేటట్లు చేసుకొన్నారు.
పైన ఇస్మాయిల్ గారు అన్నట్లు రవిప్రకాష్ కవిత్వం ఇజాలకు, రాజకీయాలకు అతీతంగా సాగుతుంది. జీవన వైవిధ్యాలు , ప్రకృతి …

రాసి పంపిన వారు: విన్నకోట రవిశంకర్
******************************
పారిజాతాలకద్భుత పరిమళాల్ని
పంచి యిచ్చిన వెన్నెలరాత్రి లాగా
దిగులునేలకు జీవం ప్రసాదించే సస్యరుతువు లాగా
కవిత్వం మా పేదబ్రతుకుల్నప్పుడప్పుడు కటాక్షిస్తుంది
కవి ఒక ఉన్నతమైన మానసికస్థితిలో ఉన్నప్పుడు కవిత్వం వెలువడుతుందని పై వాక్యాలు సూచిస్తాయి. దుఃఖం, ఆవేశం, ఆశ, నిరాశ, సంతోషం, సౌందర్య దర్శనం – ఇలా కవితకు ప్రేరణ ఏదైనా కావచ్చు. ఐతే, ప్రేరణ ఒక మెరుపు మాత్రమే. ఆ తరువాత దానినందుకొని, నీలి మేఘంలా మారి, తనలో కరిగిన భావాల్ని కవిత్వపు జల్లులుగా కురిసేవరకు కవి ఆ రకమైన ఉన్నత మానసికస్థితిని కొనసాగిస్తాడు. ఇది ఇతర కళారూపాలకు కూడా వర్తిస్తుంది. ఐతే, వాటికంటె భిన్నంగా కవిత్వం భాషతో ముడిపడి ఉండటంవల్ల ఒక అదనపు సౌకర్యం దానికుంది. కవిత్వం అంటే ఏమిటి, కవిత్వం ఎలా ఉండాలి, కవిత్వం రాయటానికి ఏమి కావాలి – వంటి …

వ్యాసం రాసిన వారు: మూలా సుబ్రమణ్యం
[ఈ వ్యాసం మొదట తెలుగుపీపుల్.కాంలో 2006 లో ప్రచురితమైంది. వ్యాసాన్ని ఇక్కడ ప్రచురించేందుకు అనుమతించిన తెలుగుపీపుల్.కాం యాజమాన్యానికి ధన్యవాదాలు - పుస్తకం.నెట్ బృందం.]
ఆధునిక తెలుగు కవిత్వం రెండు పార్శ్వాలు గా చీలుతుంది. గురజాడ ప్రతినిధి గా మొదటి పార్శ్వంలోని కవులు జీవితంలోని ఉజ్వలమైన కాంతిని చిత్రించారు. అప్పుడు తెలుగు కవిత మహోత్తేజంతో వికసించిన వైతాళిక గీతం. దేశభక్తి కవిత్వమైనా, భావ కవిత్వమైనా, అభ్యుదయ కవిత్వమైనా జీవితంలోని ప్రకాశవంతమైన క్షణాల్లోంచి వికసించినదే. ఇక బైరాగి ప్రతినిధిగా రెండో పార్శ్వంలోని కవులు జీవితంలోని భయగ్రస్త, విషాదభరిత క్షణాల్లోంచి కవితా సృజనకి పూనుకున్నారు. నమ్మిన ఒక్కో విలువా కళ్ళెదుటే కూలిపోతుంటే ఆధునిక జీవితం అట్టడుగున నిరాకారంగా కనిపించే అస్తిత్వం ఎదుట నిస్సహాయంగా నిలబడ్డ కవిని వీరి కవిత్వంలో చూడొచ్చు. సత్యం సౌందర్యమే కాదు భయానకం కూడాఅని …

రాసి పంపిన వారు: డా. వైదేహి శశిధర్
నా అభిప్రాయంలో మంచి కవిత్వానికి లిట్మస్ టెస్ట్- విశ్లేషణ తో సంబంధం లేని మన సహజ స్పందన.ఒక మంచి కవిత చదివాక మనం ఉత్తేజితులమవ్వాలి. ఆ కవిత పదే పదే స్ఫురణ కు రావాలి. అంతకుముందు లేని ఒక కలవరం అనుభవం లోకి రావాలి.ఇజాలకు, భావజాలానికి నిమిత్తం లేకుండా మనల్ని ఆ కవిత వెంటాడాలి.“అమృతం కురిసిన రాత్రి “ నన్ను అలా వెంటాడిన పుస్తకాలలో ముఖ్యమైనది.
అమృతం కురిసిన రాత్రి లో దాదాపు 90 దాకా కవితలు ఉన్నాయి.అందులో ఇరవై పైగా కవితలు చాలా మంచి కవితలు.ఇప్పటికీ నన్ను వెంటాడే కవితలు .
తిలక్ కవితల్లో నన్ను ఆకర్షించింది ఆయన భావుకత, తనదైన కవిత్వీకరణ, అద్భుతమైన ఔచిత్యం కల మెటఫర్లు ,అన్నిటినీ మించిన ఆర్ద్రత.ఆయన శైలిలో గొప్ప టెక్నిక్ స్ఫురింపజేయటం. తను చెప్పదలుచుకున్న …

చర్చా సమీక్షకుడు : శం. నారాయణస్వామి
[2005 నవంబర్ 5 వ తేదీన DTLC (Detroit Telugu Literary Club, USA) వారి మీటింగులో జరిగిన చర్చ సందర్భంగా రాసిన సమీక్ష]
*****************************************************************************************
రైతుకవిత – ఇందులో, 1985 నుండీ 2000 సంవత్సరం వరకూ వివిధ పత్రికల్లో రైతు జీవన నేపథ్యం మీద వెలువడిన 75 కవితల్ని సంకలించారు. మూడింటిని మినహాయిస్తే మిగతావన్నీ రెండు పేజీలు దాటని కవితలే. ఏ కవిదీ ఒకటి కంటే ఎక్కువ కవిత లేదు. కవులలో అవార్డు గ్రహీతల్నించీ, కవులుగా పేరుపడ్డ వారి దగ్గర్నించీ, ఏదో అప్పుడప్పుడూ పేరు వినబడుతుండే వాళ్ళూ, సాధారణ పాఠకులకి కవులుగా పరిచయం లేని వాళ్ళూ వున్నారు. విప్లవ ఫెమినిస్టు మైనారిటీ వాదాలకి కట్టుబడ్డ వాళ్ళున్నారు. వాదాలకి దూరంగా వుండే వాళ్ళూ వున్నారు. ఇలా ఇందులో చేరిన కవుల్లో విస్తృతమైన వైవిధ్య ముంది.
చర్చలో …

రాసిన వారు: ఆంధ్రుడు
[ఈ వ్యాసం మొదటిసారి 17 ఫిబ్రవరి 2006 న తెలుగుపీపుల్.కాం వెబ్సైటులో ప్రచురితమైంది. వ్యాసాన్ని ఇక్కడ ప్రచురించేందుకు అనుమతించిన తెలుగుపీపుల్.కాం యాజమాన్యానికి ధన్యవాదాలు - పుస్తకం.నెట్ బృందం]
జైత్రయాత్ర అనే కవితా సంకలనం 1973 లొ ప్రచురించిన రక్తం సూర్యుడు నుండి మొదలు 1997 వరకు రాసిన ‘ నా కలల నది అంచున ’ వరకు ఉన్న compilation .
నాకెందుకో శిల్పం గురించి చర్చ జరిగినప్పుడల్లా శివా రెడ్డి గుర్తొస్తాడు. కవిత్వంలో తనదంటూ ఒక style పెట్టుకుని ముక్కు సూటిగా కవిత్వం రాసుకుంటూ వెళ్ళి పోయే తత్వం తన కవిత్వం లో కనిపిసుంది. ముందుమాటలో నందిని సిధారెడ్డి అన్నట్టు కవిత్వం లో శివా రెడ్డి శైలి, శివా రెడ్డి శిల్పం , శివా రెడ్డి ఎక్స్ప్రెషన్‌ అని గుర్తించేంతగా ఉన్నత దశకు చేర్చాడు …